محمد رضا واليزاده معجزى

583

تاريخ لرستان ( روزگار قاجار ) ( فارسى )

بود ، لذا نظام السلطنه قلبا ميل نداشت ماليات طرهان را به او واگذار كند . ولى آقا ربيعا و برادرش معين السلطنه كه از نزديكان نظام السلطنه بودند ، چون با امير اشرف دوستى و خويشاوندى داشتند مرتبا از او تقاضا مىكردند كه امير اشرف را از خود نرنجاند و ماليات طرهان را كما فى السابق به او اجاره بدهد و سرانجام نظام السلطنه حاضر شد در صورتىكه امير اشرف دو نفر از نزديكان يا پسران خود را به عنوان گروگان به او بسپارد و خود آقا ربيعا و معين السلطنه هم ضمانت او را قبول كنند ، ماليات طرهان را به او اجازه خواهد داد . آنها شروط نظام السلطنه را پذيرفته و ضمانت‌نامه سپردند كه اگر امير اشرف در پرداخت ماليات بخش‌هاى تابع خود سرباز زند ، آن‌دو از عهد برآيند و ضمنا به امير اشرف پيغام دادند و او عبد اللّه خان برادر يوسف خان امير بهادر و يكى از پسران خود را به عنوان گروگان و رهنيه ماليات نزد نظام السلطنه فرستاد و نظام السلطنه هم مطابق مرسوم زمان ، آن‌دو جوان را با ضمانت تنى آنها به خانواده مرحوم ميرزا سيد رضا سپرد و ايشان ضامن شدند كه آنها را در خانه خود نگاهدارند و هر وقت حاكم آنها را بخواهد ، تحويل دهد . از قرائن استنباط مىشود كه آقا ربيعا و معين السلطنه و ديوان بيگى نيز در اين اجاره با امير اشرف شريك بوده‌اند . براى اين‌كه اين سه نفر عده كثيرى نوكر و لله و خدمتگزار و عمله دور خود جمع كرده بودند و جهت تأمين معاش اين همه اطرافى چاره‌اى جز اجاره‌دارى ماليات يا املاك خالصه دولتى نداشتند . كما اين‌كه در همين اوقات خالصجات دولت نيز در قيد اجاره هر سه نفرشان بود . نرسيدن اقساط ماليات و ظهور اختلاف و شوريدگى اوضاع با اين‌كه مدتى از تاريخ قسط مالياتى گذشته بود ، امير اشرف پولى بابت ماليات نفرستاد . بنابراين نظام السلطنه سراغ آقا ربيعا و معين السلطنه فرستاد و به آنها تأكيد كرد كه به امير اشرف پيغام دهند زودتر ماليات مورد تعهد خود را بفرستد . مقارن همين احوال عده‌اى از مشروطه‌خواهان و روشنفكران شهر خرم‌آباد « 1 » كه به عنوان تجارت به تهران رفته و با مجامع آزادىخواهان و انجمن مشروطه‌طلبان ارتباط يافته و با تعليمات و دستورالعمل كامل به خرم‌آباد برگشته بودند ، با آقا ربيعا و معين السلطنه و ديوان بيگى كه او هم شريك خير و شر و نفع و ضرر آنها بود ، ارتباط حاصل و به آنها گفته بودند كه قريبا

--> ( 1 ) . اين اشخاص را در صفحات پيش معرفى كرده‌ايم .